Waar is de Ark van het Verbond gebleven?

Één van de grootste mysteries van de mensheid is waar de ark gebleven is. Het antwoord op deze vraag hangt een beetje af aan wie je het vraagt. Volgens sommigen ligt de ark op een geheime plek in Jeruzalem. Weer anderen denken dat hij wellicht meegenomen is door de tempeliers, en in Noord-Amerika is beland. Toch zijn er ook veel mensen die geloven dat de ark in Ethiopië terechtgekomen is. Hoe ze daarbij komen? Wel, de Ethiopiërs zijn er zélf in elk geval heel zeker van.

"Koning Salomo gaf de koningin van Sjeba overeenkomstig al haar wensen, alles waar zij om vroeg, meer dan wat Salomo haar al gegeven had, overeenkomstig het vermogen van de koning. Daarna keerde zij terug en ging naar haar land, zij en haar dienaren." (1 Koningen 10:13, HSV)

Menelik
​Volgens een Ethiopische legende zou de koningin van Sjeba tijdens haar bezoek aan Salomo gemeenschap met hem hebben gehad en zwanger geworden zijn van een kind dat later Menelik genoemd werd. Twintig jaar later reisde de koningin van Sjeba naar verluidt weer terug naar Jeruzalem en zo ontmoette Menelik voor het eerst zijn biologische vader. Omdat hij de troon niet over wilde nemen en liever terug wilde gaan, besloot Salomo volgens één versie de ark van het Verbond mee te geven aan Menelik. In andere versies wordt beschreven dat Menelik de ark zélf meesmokkelde. De christelijke documentairemaker Bob Cornuke onderzocht de claims en kwam de ark inderdaad op het spoor in Ethiopië. Hieronder kunt u die documentaire zien, zo u wilt.

Absent
De Bijbel vermeldt echter niets over het lot van de ark. Als alle spullen van de vernietigde tempel worden buitgemaakt, worden in 2 Koningen 25 vrijwel alle voorwerpen genoemd, behalve de ark. Toch lijkt de ark nog wel degelijk in Jeruzalem aanwezig te zijn, zelfs lang nadat de koningin van Sjeba haar bezoek aan Salomo heeft voltooid. In 2 Kronieken 35, vlak vóór de vernieting van de tempel, wordt immers het volgende geschreven:

"En hij zei tegen de Levieten, die heel Israël onderwezen, die voor de HEERE heilig waren: Plaats de heilige ark in het huis dat Salomo, de zoon van David, de koning van Israël, gebouwd heeft; u behoeft die niet meer op uw schouders te dragen. Dien nu de HEERE, uw God, en Zijn volk Israël," (2 Kronieken 35:3, HSV)

Sjeba
Het lijkt er dus op dat de legende rondom Menelik onjuist is. Sowieso is Sjeba niet hetzelfde land als Ethiopië. We hebben hier al eens een artikel aan gewijd. Ethiopië wordt in de Bijbel vaak Kush genoemd, waar Sjeba eerder verwijst naar een land in het zuidelijke deel van het Arabische schiereiland, grofweg te vergelijken met het huidige Jemen. Dat is dus al een rode vlag. Ook vermeldt de Bijbel niets over een relatie tussen Salomo en de koningin van Sjeba, hoewel hij natuurlijk wel van vrouwen hield. Bovendien kunnen we ons afvragen hoe waarschijnlijk het is dat Menelik zomaar ongestoord de ark mee kon nemen naar Ethiopië. Toen de Filistijnen dat eens probeerden, liep het slecht met hen af (1 Samuël 5). Ik denk niet dat God dat toe zou laten. Er zijn dus teveel rode vlaggen.

Replica
Wat hebben de Ethiopiërs dan verborgen in een goedbewaakt gebouw in Axum? Wijlen dr. Chuck Missler merkte in een gesprek met christen-onderzoeker Bob Cornuke ooit eens op dat het mogelijk enkel het verzoendeksel is, afgaande op de door ooggetuigen beschreven afmetingen. Ikzelf denk echter dat het een replica is. Dan rest echter nog steeds de vraag: Waar is het origineel gebleven? Hoewel de Bijbel daar geen duidelijk antwoord op geeft, lijkt het deuterocanonieke boek Makkabeeën daar wél iets over te zeggen.

" 4. En in hetzelfde schrift was ook, dat de profeet geboden heeft, dat de tabernakel en de ark, gelijk hij door Goddelijke aanspraak was onderricht, hem zou volgen; en hoe hij uitging naar de berg, op welke Mozes geklommen was, en het erfdeel van God zag. 5. En dat Jeremia daar komende, een woning in de spelonk gevonden heeft, en dat hij de tabernakel, en de ark, en het reukaltaar daar ingebracht en de deur toegesloten heeft. 6. En dat enigen, die hem gevolgd en heengegaan waren, om de weg te tekenen, deze niet hebben kunnen vinden. 7. En hoe Jeremia, dit verstaande, hen bestraffende gezegd heeft, dat die plaats onbekend zou zijn, en dat hij zou verzoend wezen." (2 Makkabeeën 2:4-7, SV)

Makkabeeën
​Volgens dit boek zou Jeremia de ark vlak voordat de tempel vernietigd werd hebben verstopt in een spelonk. De precieze locatie van die spelonk zou volgens de tekst onbekend moeten blijven, en tot nu toe lijkt het daar inderdaad wel op. Toch zijn er allerlei verhalen over wat er sindsdien met de ark is gebeurd. Volgens veel Joden ligt de ark onder de tempelberg in Jeruzalem, maar dat baseren ze op de Talmoed. Sommige Joden beweren zelfs al dat ze precies weten waar de ark ligt, maar dat men hem daar bewust laat liggen tot de door hen zo gewenste derde tempel gereed is. De tekst hierboven lijkt juist eerder de berg Nebo aan te geven, die in het huidige Jordanië ligt. Maar zelfs daarmee is het verhaal nog niet klaar.

Tempeliers
Volgens andere legendes zouden de zogeheten tempeliers, een legendarische ridderorde uit de middeleeuwen, de ark hebben gevonden en op een zeer geheime locatie hebben verstopt. De plaatsen die daarbij worden genoemd, variëren van plausibel tot zeer onwaarschijnlijk. Dit brengt ons echter bij de belangrijkste vraag: Is het wel echt zo belangrijk dat wij als christenen precies weten waar de ark van het verbond gebleven is? Hebben we deze ark nog wel nodig, als Jezus zo meteen terugkomt en we naar het hemelse Jeruzalem gaan?

"En het zal gebeuren in die dagen, wanneer u zich vermeerdert en vruchtbaar wordt in het land, spreekt de HEERE, dan zal men niet meer zeggen: de ark van het verbond van de HEERE. Zij zal niet meer in het hart opkomen. Men zal er niet meer aan denken en niet meer naar haar omzien. Zij zal niet opnieuw gemaakt worden." (Jer. 3:16, HSV)

Ark
Wie de Bijbel goed gelezen heeft, weet echter dat Mozes alles heeft nagemaakt van wat hij al in de hemel had gezien. In Hebreeën 8:5 wordt immers verteld dat alle zaken in en rondom de tabernakel een schaduw zijn van de hemelse dingen. Dat betekent ook dat er al een échte ark in de hemel wás, voordat Mozes die liet namaken. De échte ark is dus al in de hemel, en het is blijkbaar niet belangrijk waar de aardse replica ervan is gebleven, als we de tekst uit Jeremia hierboven lezen. Het heeft dienstgedaan tot God het blijkbaar genoeg vond, en is toen verborgen of verdwenen. Waar de échte ark nu is? Het boek Openbaring laat er geen twijfel over bestaan:

"En de tempel van God in de hemel werd geopend en de ark van Zijn verbond werd zichtbaar in Zijn tempel. En er kwamen bliksemstralen, stemmen, donderslagen, een aardbeving en grote hagel." (Openbaring 11:19, HSV)